İstinat Duvarı Malzeme Hesaplayıcı

Duvarınız için gereken tahmini briket (veya ytong) adedini ve hacmini hesaplayın.

1. Duvar Ölçüleri

2. Briket/Taş Bilgileri (Adet Hesabı İçin)

Briketler arası harç payı (genellikle 10 mm = 1 cm).

Duvar Direk (Saplama) Hesaplayıcı Aracı Nasıl Çalışır? Adım Adım Açıklama

Duvar Direk (Saplama) Hesaplama aracımız, özellikle ahşap veya hafif çelik karkas (iskelet) yapımında (örn: alçıpan bölme duvar, dış cephe çerçevesi) ihtiyaç duyacağınız **dikey destek elemanı (direk, saplama veya “stud”) sayısını** tahmin etmenizi sağlar.

  1. Adım 1: Toplam Duvar Uzunluğunu Girme:** Kullanıcı, inşa edilecek duvarın toplam yatay uzunluğunu (metrajını) girer (örn: 10 metre). Ölçü birimi (metre, feet, inç) seçilir.
  2. Adım 2: Direk (Saplama) Aralığını Belirleme:** Kullanıcı, dikey direklerin merkezden merkeze ne kadar aralıkla yerleştirileceğini girer. Bu, standartlara ve kullanılacak kaplama malzemesine (alçıpan, OSB) bağlıdır.
    • Yaygın Standart Aralıklar (Türkiye/Metrik): **40 cm** veya **60 cm**.
    • Yaygın Standart Aralıklar (ABD/İmperyal): **16 inç** veya **24 inç**.
  3. Adım 3: Temel Direk Sayısını Hesaplama:** Araç, toplam duvar uzunluğunu, seçilen direk aralığına böler.

    Temel Direk Sayısı = (Toplam Duvar Uzunluğu / Direk Aralığı)

    Örnek: 10 metrelik (1000 cm) duvar, 40 cm aralıkla:
    1000 cm / 40 cm = 25

  4. Adım 4: Ek Direkleri Hesaplama ve Ekleme:** Basit bir bölme işlemi yeterli değildir. Bir karkas duvarın ek bileşenleri vardır:
    • Başlangıç Direği:** Duvarın başladığı yer için +1 direk (veya alt/üst plaka ile birleşen ilk direk). Çoğu algoritma (Uzunluk/Aralık) + 1 formülünü kullanarak bunu otomatik ekler.
    • Köşeler:** Duvar bir köşede bitiyor veya başka bir duvarla birleşiyorsa, sağlam bir köşe oluşturmak için +2 veya +3 ekstra direk gerekir.
    • Kapı ve Pencere Açıklıkları:** Her kapı veya pencere boşluğunun her iki yanına da “kral direk” (king stud) ve “kısa direk” (jack/trimmer stud) adı verilen ek direkler (genellikle her açıklık için en az +2 veya +3 direk) eklenmelidir.
    • Duvar Birleşimleri:** T-şeklinde duvar birleşimleri de ekstra direkler gerektirir.

    Araç, kullanıcıdan “Kaç köşe var?”, “Kaç kapı/pencere açıklığı var?” gibi ek sorular sorarak bu ekstra direkleri de hesaba katabilir.

  5. Adım 5: Fire Payı Ekleme (Opsiyonel):** Kesim hataları veya ahşap malzemelerdeki eğrilikler (çarpılma) nedeniyle, hesaplanan toplam direk sayısına **%5 ila %10** arası bir fire payı eklenmesi önerilir.
  6. Adım 6: Sonucu Gösterme:** Araç, tüm bu hesaplamalara dayanarak ihtiyaç duyulan **tahmini toplam direk (saplama) adedini** gösterir.

Duvar Direği (Saplama) Nedir ve Neden Hesaplanır? (2025 İnşaat)

Duvar direği (İngilizce’de “Stud” olarak bilinir), ahşap karkas veya hafif çelik profil (C-profil) kullanılarak yapılan duvarların temel **dikey taşıyıcı** veya **bölücü** elemanıdır. Bu direkler, zemine sabitlenen alt plaka (sole plate) ile tavana sabitlenen üst plaka (top plate) arasına belirli aralıklarla (örn: 40 cm veya 60 cm) yerleştirilir.

Bu direkler şu görevleri üstlenir:

  • Yük Taşıma (Taşıyıcı Duvarlarda):** Dış duvarlarda veya içerdeki bazı taşıyıcı duvarlarda, üst katın veya çatının yükünü temele aktarırlar.
  • Bölme Oluşturma (Bölme Duvarlarda):** Taşıyıcı olmayan bölme duvarlarda, odaları birbirinden ayırmak için bir çerçeve (iskelet) oluştururlar.
  • Kaplama Yüzeyi Sağlama:** Duvar kaplama malzemelerinin (alçıpan, OSB, yalıtım malzemeleri) vidalanması veya çakılması için gerekli zemini oluştururlar.

Duvar direği sayısını doğru hesaplamak, inşaat veya tadilat projelerinde hayati önem taşır:

  • Malzeme Maliyeti:** Direkler (ahşap 5×10, 10×10 veya çelik profiller) projenin ana maliyet kalemlerinden biridir. Kaç adet gerektiğini bilmek, doğru bütçeleme (Malzeme Miktarı Hesaplama) yapılmasını sağlar.
  • Doğru Sipariş:** Eksik direk sipariş etmek işi durdurur; fazla sipariş vermek israftır.
  • Yapısal Bütünlük:** Doğru aralıkta (40cm/60cm) ve yeterli sayıda direk kullanmak, duvarın sağlamlığı, düzgünlüğü ve kaplama malzemelerinin güvenli bir şekilde monte edilmesi için teknik bir zorunluluktur. Köşelerin ve açıklıkların ekstra direklerle güçlendirilmesi gerekir.
  • İşçilik Planlaması:** Gereken direk sayısı, işin ne kadar süreceğini ve ne kadar işçilik gerektireceğini tahmin etmeye yardımcı olur.

Hesaplayıcımız, bu teknik gereksinimlere göre tahmini malzeme ihtiyacınızı belirlemenizi kolaylaştırır.

Standart Direk Aralığı: 40 cm mi, 60 cm mi?

Direklerin (saplamaların) hangi aralıkla döşeneceği genellikle üzerine gelecek kaplama malzemesinin standart boyutlarına göre belirlenir. Türkiye’de ve Avrupa’da yaygın olarak kullanılan alçıpan veya OSB levhaların genişliği genellikle 120 cm’dir.

  • 60 cm Aralık:** 120 cm’lik bir levha, 3 direğin merkezine denk gelir (0 cm – 60 cm – 120 cm). Bu, daha az malzeme (daha az direk) gerektirdiği için daha ekonomiktir ve genellikle taşıyıcı olmayan iç bölme duvarlarda yeterlidir.
  • 40 cm Aralık:** 120 cm’lik bir levha, 4 direğin merkezine denk gelir (0 cm – 40 cm – 80 cm – 120 cm). Daha sık direk kullanıldığı için daha sağlam ve daha rijittir. Genellikle dış duvarlarda, daha fazla yalıtım veya sağlamlık istenen yerlerde veya daha ağır kaplamalar (örn: çift kat alçıpan, fayans kaplanacak duvar) kullanılacaksa tercih edilir.

Hangi aralığı kullanacağınıza karar verirken projenizin gereksinimlerini (taşıyıcı mı, bölücü mü, yalıtım ihtiyacı vb.) göz önünde bulundurmalısınız.

Köşeler ve Açıklıklar Neden Ekstra Direk Gerektirir?

Bir duvar sadece (Uzunluk / Aralık) + 1 kuralıyla hesaplanamaz. Yapısal olarak sağlam ve kaplamaların düzgün monte edilebilmesi için kritik noktalarda ekstra direk gerekir:

  • Köşeler (L veya T Birleşimler):** İki duvarın birleştiği yerde, hem içten hem dıştan alçıpan/kaplama vidalamak için ek “tırnak” veya “destek” direklerine ihtiyaç duyulur. Standart bir L köşe genellikle 3 veya 4 direk kullanılarak yapılır.
  • Kapı/Pencere Açıklıkları:** Bir açıklık oluşturduğunuzda, normalde oradan geçmesi gereken direkleri kesmiş olursunuz. Bu direklerin yükünü açıklığın yanlarına aktarmak gerekir:
    • Kral Direk (King Stud):** Açıklığın her iki yanında, tabandan tavana kesintisiz uzanan tam boy direkler.
    • Kısa Direk (Jack/Trimmer Stud):** Açıklığın hemen yanına, kral direğe bitişik konulan ve kapının/pencerenin üstündeki yatay “lento”yu (header) taşıyan kısa direkler.
    • Lento (Header):** Açıklığın üstündeki yükü (tavan veya üst kat) kısa direklere aktaran yatay eleman (genellikle çift 5×10 veya özel malzemeden yapılır).
    • Kısa Alt Direkler (Cripple Studs):** Pencere altlarında, lento ile zemin arasında kalan kısa dikey destekler.

    Bu nedenle, basit bir kapı açıklığı bile standart aralıktaki direklere ek olarak en az 2-3 ekstra direk gerektirir.

Hesaplayıcımız, bu ek ihtiyaçları sorarak veya varsayarak daha gerçekçi bir adet tahmini yapmaya çalışır.

Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

  • Bu hesaplayıcı sadece ahşap direkler için mi? Hafif çelik profiller için de kullanılır mı?
    Hesaplama mantığı (aralık, köşe, açıklık) hem ahşap karkas hem de hafif çelik profil (C-Profil) duvarlar için **tamamen aynıdır**. İhtiyaç duyulan “adet” sayısı değişmez.
  • Alt ve üst plakaları (yatay profiller) da hesaplar mı?
    Bu araç genellikle sadece **dikey direk (saplama)** sayısını hesaplar. Alt plaka (sole plate) ve üst plaka (top plate – genellikle çift) ihtiyacını hesaplamak için duvarın toplam uzunluğunu (metraj) bilmeniz gerekir. İhtiyaç = Toplam Duvar Uzunluğu * 3 (1 alt + 2 üst plaka için) şeklinde kabaca hesaplanabilir.
  • Direklerin boyu ne kadar olmalı?
    Direkler, döşemeden tavana kadar olan net yüksekliğe göre kesilir. Genellikle standart oda yüksekliklerine (örn: 2.5m, 2.8m, 3m) uygun olarak satılırlar veya standart uzunlukta (örn: 4m) alınıp şantiyede kesilirler.
  • 40 cm mi 60 cm mi daha iyidir?
    Bu, ihtiyaca bağlıdır. Yük taşımayan, standart iç bölme duvarlar için 60 cm aralık genellikle yeterli ve ekonomiktir. Daha fazla sağlamlık, daha iyi ses yalıtımı (daha fazla yalıtım malzemesi alanı) veya üzerine ağır şeyler (mutfak dolabı, büyük TV) asılacaksa 40 cm aralık tercih edilmelidir. Dış duvarlarda genellikle 40 cm veya daha sıkı aralıklar kullanılır.
  • Fire payı neden gerekli?
    Ahşap malzemeler çalışırken (eğilme, bükülme, çatlama) bazı parçalar kullanılamaz hale gelebilir veya kesim sırasında hatalar yapılabilir. %5-10’luk bir fire payı, malzeme eksikliği nedeniyle işin durmasını engeller.
  • Hesaplanan adede köşe ve açıklıklar dahil mi?
    Bu, aracın özelliğine bağlıdır. Basit hesaplayıcılar sadece (Uzunluk / Aralık) + 1 hesabını yapar. Gelişmiş araçlar (bizim burada açıkladığımız gibi) köşe ve açıklık sayılarını sorarak daha doğru bir adet tahmini yapar. Aracın bu ekstraları sorduğundan emin olun.