Malç (Ağaç Kabuğu) Hesaplayıcı (m³)
Bahçeniz veya peyzaj alanınız için gereken malç (ağaç kabuğu/yonga) miktarını metreküp (m³) olarak hesaplayın.
Malç Hesaplayıcı Aracı Nasıl Çalışır? Adım Adım Açıklama
Malç Hesaplama aracımız, bahçenizdeki çiçek tarhlarını, ağaç diplerini veya diğer peyzaj alanlarını belirli bir kalınlıkta kaplamak için ihtiyaç duyacağınız **malç hacmini (metreküp – m³)** tahmin etmenizi sağlar. Çakıl veya kumdan farklı olarak, malç genellikle tonaj (ağırlık) ile değil, hacim ile satılır.
- Adım 1: Alanın Boyutlarını Girme:** Kullanıcı, malç dökülecek alanın boyutlarını girer:
- Alan Şekli:** Genellikle Dikdörtgen veya Daire seçilir.
- Dikdörtgen Alan için:** Alanın Uzunluğu (metre) ve Genişliği (metre).
- Dairesel Alan için (örn: Ağaç dibi):** Alanın Yarıçapı (metre) veya Çapı (metre).
Araç, bu bilgilere göre yüzey alanını (m²) hesaplar. (
Alan = Uzunluk * GenişlikveyaAlan = π * r²). Bazı araçlar doğrudan alanı (m²) girmenize de izin verir. - Adım 2: Malç Derinliğini (Kalınlığını) Girme:** Kullanıcı, malç tabakasının ne kadar kalın (derin) olmasını istediğini girer. Bu değer genellikle **santimetre (cm)** olarak istenir (örn: 5 cm, 8 cm, 10 cm).
- Adım 3: Hacim Hesaplama:** Araç, girilen derinliği metreye çevirir (örn: 8 cm = 0.08 m) ve yüzey alanı (m²) ile çarparak ihtiyaç duyulan malç hacmini **metreküp (m³)** cinsinden bulur.
Hacim (m³) = Yüzey Alanı (m²) * Derinlik (m)Örnek: 15 m²’lik bir çiçek tarhına 8 cm (0.08 m) derinliğinde malç dökmek için:
Hacim = 15 m² * 0.08 m = 1.2 m³(Bir nokta iki metreküp malça ihtiyaç vardır). - Adım 4: Litre veya Torba Adedine Çevirme (Opsiyonel):**
- Malç bazen litre veya standart torba (örn: 50 Litre) olarak satılır.
- Araç, hesaplanan metreküp sonucunu litreye çevirebilir:
1 m³ = 1000 Litre. - Örnek Devamı: 1.2 m³ = 1.2 * 1000 = 1200 Litre.
- Eğer bir torba 50 Litre ise:
Torba Adedi = 1200 / 50 = 24 Torba.
- Adım 5: Sonucu Gösterme:** Araç, kullanıcıya “İhtiyacınız olan malç miktarı: 1.2 m³ (veya 1200 Litre / yaklaşık 24 torba)” şeklinde bir sonuç gösterir.
Malç Nedir ve Neden Hesaplanır? (2025 Peyzaj Rehberi)
Malç (İngilizce: Mulch), bitkilerin etrafındaki toprak yüzeyini kaplamak için kullanılan organik (ağaç kabuğu, yonga, saman, yaprak) veya inorganik (çakıl – nadiren malç sayılır) malzemelerin genel adıdır. Peyzaj düzenlemelerinde en sık kullanılan organik malçlar, ağaç kabukları veya odun yongalarıdır.
Malçlama, sadece estetik bir görünüm sağlamakla kalmaz, aynı zamanda bahçe sağlığı için birçok fayda sunar:
- Yabani Ot Kontrolü:** Toprak yüzeyini kaplayarak güneş ışığını keser ve yabani otların çıkmasını büyük ölçüde engeller.
- Nem Koruma:** Topraktan suyun buharlaşmasını yavaşlatır, toprağın daha uzun süre nemli kalmasını sağlar ve sulama ihtiyacını azaltır.
- Toprak Sıcaklığını Düzenleme:** Toprağı yazın serin, kışın ılık tutarak kökleri aşırı sıcak ve soğuktan korur.
- Toprak Zenginleştirme (Organik Malçlar):** Organik malçlar zamanla yavaş yavaş çürüyerek toprağa humus ve besin maddeleri katar, toprak yapısını iyileştirir.
- Erozyon Kontrolü:** Yağmur veya rüzgarın toprağı aşındırmasını engeller.
- Estetik:** Bitkilerin altında temiz, düzenli ve profesyonel bir görünüm sağlar.
Malç Hesaplama aracı, bahçeniz için ne kadar malzeme almanız gerektiğini doğru bir şekilde belirlemenizi sağlar. Genellikle hacim (metreküp veya litre) olarak satıldığı için, alan ve derinlik üzerinden hacim hesabı yapmak, ihtiyacınızdan az veya çok fazla malzeme alarak bütçenizi zorlamanızı engeller.
Doğru Malç Derinliği Ne Kadar Olmalı?
Malçın faydalı olabilmesi için doğru derinlikte uygulanması gerekir. Derinlik, malçın türüne ve amacına göre değişir:
- Genel Peyzaj ve Çiçek Tarhları:** Yabani otları engellemek ve nemi korumak için genellikle **5 cm ila 10 cm (0.05 m – 0.10 m)** arası bir derinlik idealdir.
- Ağaç Dipleri:** Ağaçların etrafında da 5-10 cm’lik bir derinlik uygulanabilir, ancak malçın **doğrudan ağaç gövdesine temas etmemesine** (gövdeden birkaç cm uzakta) dikkat edilmelidir. Gövdeye yığılan malç, çürümeye ve hastalıklara davetiye çıkarabilir.
- Çok İnce Uygulama (< 5 cm):** Yabani otları engellemede veya nemi korumada yeterince etkili olmayabilir.
- Çok Kalın Uygulama (> 10-12 cm):** Toprağın hava almasını engelleyebilir, aşırı nem tutarak kök çürüklüklerine veya mantar hastalıklarına yol açabilir.
Hesaplama aracımıza derinlik girerken, genellikle 5 cm (0.05 m) veya 8 cm (0.08 m) gibi standart bir değer girmek iyi bir başlangıç noktasıdır.
Sıkça Sorulan Sorular (SSS)
- Malç hacim (m³) ile mi satılır, ağırlık (ton) ile mi?
Genellikle **hacim (metreküp – m³)** ile satılır. Ağaç kabuğu, yonga gibi organik malzemelerin ağırlığı, içerdikleri nem oranına göre (kuru veya ıslak) çok fazla değişir, bu nedenle ağırlık (ton) güvenilir bir ölçü değildir. Çakıl veya kum gibi malzemeler ise yoğunlukları daha tutarlı olduğu için ton ile satılır. - 1 metreküp (m³) kaç litre malç eder?
Standart birim dönüşümüne göre **1 m³ = 1000 Litre**. Eğer peyzaj marketleri malçı litre cinsinden (örn: 50 Litrelik torbalar) satıyorsa, hesapladığınız m³ değerini 1000 ile çarparak litreye çevirebilir ve kaç torba almanız gerektiğini bulabilirsiniz. - Fire payı bırakmalı mıyım?
Evet. Malç zamanla sıkışacak ve çürüyerek hacim kaybedecektir. Ayrıca, zemindeki eşitsizlikler nedeniyle hesaplanandan biraz daha fazlası gerekebilir. Hesapladığınız hacme **%5-10** civarında bir fire payı eklemek iyi bir fikirdir. - Malçı ne zaman yenilemeliyim?
Organik malçlar (ağaç kabuğu, yonga) zamanla çürüyüp toprağa karıştığı için hacimleri azalır. Genellikle **her 1-3 yılda bir** incelen tabakanın üzerine yeni bir katman ekleyerek yenilemek gerekir. - Alanım dairesel değil, çok karmaşık. Nasıl hesaplarım?
Eğer alanınız böbrek şeklinde veya çok eğrisel ise, onu yaklaşık olarak basit geometrik şekillere (dikdörtgenler, üçgenler, daire dilimleri) bölün. Her bir parçanın alanını (Alan Hesaplama) ayrı ayrı hesaplayın ve toplam alanı bulmak için bunları toplayın. Toplam alanı ve istediğiniz derinliği hesaplayıcımıza girin. - Renkli malçlar (kırmızı, siyah) doğal mıdır?
Bu malçlar genellikle ahşap yongalarının doğal, bitki bazlı boyalarla renklendirilmesiyle elde edilir ve genellikle bitkiler için güvenlidir. Ancak zamanla renkleri güneş altında solabilir.
