Sayı Okunuşu Hesaplama (Türkçe)

Okunuşunu öğrenmek istediğiniz sayıyı girin.

* Doldurulması zorunlu alanlar.

Trilyona (15 basamak) kadar olan sayıları girebilirsiniz.

Sayı Okunuşu Hesaplama Aracı Nasıl Çalışır? Adım Adım Açıklama

Sayı Okunuşu Hesaplama aracımız, girdiğiniz bir sayıyı (rakamlarla yazılmış) Türkçe’de okunduğu gibi yazıya çevirir. Bu işlem, sayıların basamak değerlerine ve Türkçe dilbilgisi kurallarına göre yapılır.

  1. Adım 1: Sayı Girişi: Kullanıcı, yazıya çevirmek istediği sayıyı rakamlarla girer (örn: 1234567). Araç genellikle tam sayıları ve bazen ondalık sayıları destekler.
  2. Adım 2: Sayıyı Basamaklarına Ayırma: Araç, girilen sayıyı basamaklarına (birler, onlar, yüzler, binler, milyonlar vb.) ayrıştırır. Bu işlem genellikle sayıyı metne (string) çevirip karakterleri analiz ederek veya matematiksel olarak 10’un katlarına bölerek yapılır.
  3. Adım 3: Basamak Gruplarını Belirleme: Sayı, sağdan sola doğru üçerli gruplara ayrılır (birler bölüğü, binler bölüğü, milyonlar bölüğü, milyarlar bölüğü vb.).

    Örnek: 1,234,567 -> [567] (Birler), [234] (Binler), [1] (Milyonlar)

  4. Adım 4: Her Bölüğü Yazıya Çevirme: Araç, her üç basamaklı grubu (veya kalan baştaki grubu) ayrı ayrı yazıya çevirir. Bunun için tanımlı kelime listeleri kullanır:
    • Rakamlar:** Bir (1), İki (2), …, Dokuz (9)
    • Onlar:** On (10), Yirmi (20), …, Doksan (90)
    • Yüzler:** Yüz (100)

    Örnekler:

    • 567 -> Beş Yüz Altmış Yedi
    • 234 -> İki Yüz Otuz Dört
    • 005 -> Beş (Baştaki sıfırlar okunmaz)
    • 050 -> Elli
    • 100 -> Yüz
  5. Adım 5: Bölük İsimlerini Ekleme: Her bölüğün yazı karşılığının sonuna, ilgili bölüğün ismi (Bin, Milyon, Milyar, Trilyon vb.) eklenir. Birler bölüğüne isim eklenmez. “Bir Bin” yerine sadece “Bin” yazılır (Özel kural).

    Örnek:

    • [1] (Milyonlar) -> Bir Milyon
    • [234] (Binler) -> İki Yüz Otuz Dört Bin
    • [567] (Birler) -> Beş Yüz Altmış Yedi
  6. Adım 6: Birleştirme ve Sonucu Gösterme: Yazıya çevrilen bölükler, büyükten küçüğe doğru birleştirilerek nihai okunuş oluşturulur.

    Sonuç: Bir Milyon İki Yüz Otuz Dört Bin Beş Yüz Altmış Yedi

  7. (Ondalık Sayılar İçin):** Eğer sayı ondalıksa, tam kısım yukarıdaki gibi çevrilir, araya “virgül” kelimesi eklenir ve ondalık kısımdaki rakamlar tek tek okunur veya basamak değerine göre (onda, yüzde, binde) ifade edilir.

Sayı Okunuşu Nedir ve Neden İhtiyaç Duyulur? (2025 Dil ve Finans)

Sayı okunuşu, rakamlarla ifade edilen bir sayının, o dilde (bu durumda Türkçe) kelimelerle nasıl telaffuz edildiğini gösteren yazılı ifadedir. Rakamlar soyut sembollerken, sayı okunuşu bu sembolleri sesli ve yazılı dile dönüştürür.

Rakamları yazıya çevirme ihtiyacı birçok durumda ortaya çıkar:

  • Finansal Belgeler:** Çek, senet, fatura, makbuz gibi resmi evraklarda, rakamla yazılan tutarın sahteciliği önlemek ve netliği sağlamak amacıyla **yazıyla da belirtilmesi** zorunludur. Hukuki olarak genellikle yazı ile yazılan tutar esas alınır.
  • Eğitim:** Çocuklara sayıları ve basamak değerlerini öğretirken rakamların okunuşlarını kullanmak esastır.
  • Resmi Yazışmalar ve Raporlar:** Metin içinde geçen büyük sayıların veya parasal tutarların daha kolay okunması ve anlaşılması için bazen yazıyla yazılması tercih edilebilir.
  • Seslendirme ve Konuşma Metinleri:** Rakam içeren metinlerin (haberler, sunumlar) seslendirilmesi için sayıların doğru okunuşunun bilinmesi gerekir.
  • Dil Öğrenimi:** Türkçe öğrenen yabancılar için sayıların doğru telaffuzunu ve yazılışını öğrenmek önemlidir.
  • Yazılım Geliştirme:** Fatura yazdırma, rapor oluşturma gibi işlevler içeren yazılımlarda sayıları yazıya çevirme modüllerine ihtiyaç duyulur.

Özellikle çok basamaklı sayıların veya parasal tutarların doğru ve eksiksiz bir şekilde yazıyla ifade edilmesi önemlidir. Sayı Okunuşu Hesaplama aracımız, bu işlemi hatasız ve hızlı bir şekilde yaparak olası yanlışlıkları önler.

Türkçe Sayı Okunuşu Kuralları ve Özel Durumlar

Aracımızın da uyguladığı Türkçe sayı okuma sisteminin bazı temel kuralları ve dikkat edilmesi gereken noktalar vardır:

  • Bölükler:** Sayılar sağdan sola üçerli gruplara (bölüklere) ayrılır: Birler, Binler, Milyonlar, Milyarlar, Trilyonlar, Katrilyonlar…
  • Bölük Okuma:** Her bölük kendi içinde yüzler, onlar ve birler basamağı olarak okunur (örn: 345 -> Üç Yüz Kırk Beş).
  • Bölük İsmi:** Binler ve daha büyük bölükler okunduktan sonra bölüğün ismi eklenir (örn: Üç Yüz Kırk Beş **Bin**). Birler bölüğünün ismi söylenmez.
  • “Bir” Kuralı:** Binler, Milyonlar gibi bölüklerin değeri “1” ise, başına “Bir” kelimesi eklenmez (örn: 1500 -> “Bin Beş Yüz”, “Bir Bin Beş Yüz” değil. Ancak 1.000.000 -> “Bir Milyon”). Yüzler basamağı 1 ise “Bir Yüz” denmez, sadece “Yüz” denir (örn: 125 -> “Yüz Yirmi Beş”). Onlar basamağı 1 ise genellikle “On” denir (örn: 11 -> On Bir, 15 -> On Beş).
  • Sıfırlar:** Bölük içindeki baştaki sıfırlar okunmaz (örn: 025 -> Yirmi Beş). Ortadaki veya sondaki sıfırlar basamak değerine göre okunur (örn: 502 -> Beş Yüz İki, 520 -> Beş Yüz Yirmi). Tamamen sıfırlardan oluşan bölükler okunmaz (örn: 1.000.500 -> Bir Milyon Beş Yüz).
  • Bitişik/Ayrı Yazım:** Sayıların yazıyla yazımında genellikle her kelime ayrı yazılır (Türk Dil Kurumu kuralı). Ancak çek/senet gibi parasal belgelerde sahteciliği önlemek için tüm kelimeler bitişik yazılabilir. Aracımız genellikle ayrı yazım kuralına uyar.
  • Ondalık Sayılar:** Tam kısım okunur, “virgül” denir, sonra ondalık kısımdaki rakamlar tek tek okunur (örn: 12,34 -> On İki virgül Üç Dört) veya basamak değerine göre okunur (örn: On İki tam yüzde Otuz Dört). Para birimlerinde genellikle “Kuruş” eklenir (örn: 15,50 TL -> On Beş Lira Elli Kuruş).

Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

  • Çek yazarken sayıyı yazıya nasıl çevirmeliyim? Bitişik mi ayrı mı?
    Çeklerde ve senetlerde, araya başka rakam veya yazı eklenmesini önlemek amacıyla tutarın yazıyla yazılan kısmının **bitişik** yazılması yaygın bir güvenlik uygulamasıdır. Örneğin: “#ONBİNBEŞYÜZTÜRKLİRASIELLİKURUŞ#”. Aracımız genellikle ayrı yazım gösterse de, çek yazarken bitişik yazmanız önerilir.
  • Çok büyük sayıları (Trilyon, Katrilyon sonrası) çevirebilir mi?
    Evet, aracın algoritması genellikle standart büyük sayı isimlerini (Kentilyon, Sekstilyon vb.) destekleyecek şekilde tasarlanır ve teorik olarak çok büyük sayıları da çevirebilir.
  • Neden 1000 için “Bir Bin” denmiyor da “Bin” deniyor?
    Bu Türkçe’ye özgü bir dilbilgisi kuralıdır. Binler bölüğü “1” olduğunda, başına “Bir” eklenmez. Ancak Milyon, Milyar gibi daha büyük bölükler “1” olduğunda “Bir Milyon”, “Bir Milyar” şeklinde söylenir.
  • Ondalık sayıların okunuşunda farklılık var mı?
    Evet, ondalık kısım farklı şekillerde okunabilir:
    • Rakamları tek tek okuma: 12,345 -> On İki virgül Üç Dört Beş
    • Basamak değeriyle okuma: 12,345 -> On İki tam binde Üç Yüz Kırk Beş
    • Parasal okuma: 12,34 TL -> On İki Lira Otuz Dört Kuruş

    Aracımız genellikle ilk veya son yöntemi kullanır.

  • Bu araç başka dillerdeki okunuşları da çevirir mi?
    Hayır, bu araç özellikle **Türkçe** sayı okunuşu kurallarına göre tasarlanmıştır. Başka dillerin (İngilizce, Almanca vb.) sayı okuma kuralları ve kelimeleri farklıdır.
  • Sayıları yazıya çevirmek neden hala gerekli? Bilgisayarlar rakamları okuyamıyor mu?
    Bilgisayarlar rakamları okur, ancak finansal belgelerdeki güvenlik gereksinimi (sahteciliği önleme), metinlerin insanlar tarafından daha akıcı okunması ve dilbilgisi bütünlüğü gibi nedenlerle sayıların yazıyla ifadesine hala ihtiyaç duyulmaktadır.